[Tiếp theo phần 5]

Tôi đi theo một hành lang khá rộng, dọc hành lang là những chậu hoa hồng, hoa cúc được đặt trên những bệ cao, những gốc quỳnh già đong đưa nụ hoa sắp nở, mấy cây tường vi khá cao thả những cánh hoa hồng phớt.

Bước vào một căn phòng rộng đựoc bày trí sang trọng, một người CA mang quân hàm Đại uý cao lớn và hơi gầy chào tôi lịch sự và mời tôi ngồi. Tôi nhận thấy cung cách này hơi lạ, không giống như những lần tôi làm việc với họ trước đây. Với sự đề phòng cố hữu, tôi chậm rãi kéo ghế ngồi xuống.

- Chào cán bộ.

Sau đó là những lời thăm hỏi sức khoẻ, cảm tưởng của tôi khi đến trại này. Tôi trả lời thận trọng và so sánh trại này với trại Xuân Phước, tôi trình bày đúng với sự thật về điều kiện sống và sinh hoạt ở đây.

- Ở đây phòng thoáng mát rộng rãi, phòng vệ sinh sạch sẽ nhưng mức sống thì không bằng Xuân Phước. Chúng tôi thiếu rau xanh, cơm không được sạch sẽ.

Rồi họ nói về sự phát triển của đất nước, chính sách của Đảng, đường lối của chính phủ. Vẫn là những điều tôi đã nghe nhiều nhưng được trình bày nhã nhặn hơn.

Một ấm trà thật ngon được một cô gái xinh đẹp mang vào (cô ta rất đẹp dù trong bộ đồ tù), giọng nói trong trẻo của người Hà Nội.

- Cháu mời ông, em mời anh.

Tôi gật đầu cảm ơn cô, đã hai năm rồi tôi mới được nhìn một phụ nữ đẹp như thế, trong lòng cũng thấy xôn xao (lúc đó tôi mới 36 tuổi) một thứ xôn xao của biển mùa hạ, êm đềm, sâu thẳm..Tôi nâng chén trà lên, hít nhè nhẹ, mùi thơm dịu dàng, hớp từng ngụm nhỏ -trà ngon tuyệt vời. Đã lâu rồi tôi chưa thưởng thức cái hương vị nồng nàn này, ước gì được ngồi một mình với ấm trà này. Tôi nói như chỉ có một mình:

- Trà ngon quá.

Tôi và họ trao đổi về tình hình thế giới và Việt Nam, đề cấp đến rất nhiều vấn đề, từ kinh tế, xã hội đến quốc phòng.

Sau đó họ chuyển đề tài nói về tôi, về những tác phẩm tôi viết mà họ thu giữ được. Họ không chối cãi được về những gì tôi viết trong đó, đó là sự thật. Tôi chỉ nói lên cái sự thật đã đang và sẽ tiếp diễn ở ngoài kia và họ chỉ lên án tôi (nhẹ nhàng thôi) là chỉ nhìn một chiều, chỉ thấy mặt tiêu cực nhưng không nhìn thấy mặt tích cực của xã hội. Họ nói đến công lao của Đảng cộng sản trong hai cuộc chiến tranh. Họ  nói sự nhìn nhận về cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước của tôi là sai, là luận điệu thù địch phản động. Họ nói tác phẩm “Di tản” của tôi, nếu “không may” được phổ biến sẽ làm sai lệch sự nhìn nhận của thế hệ trẻ về cuộc chiến tranh “Thần thánh” này. Tôi không muốn tranh luận với họ về  việc này nó không có lợi cho tôi trong hoàn cảnh này. Tôi chỉ nói:

- Tôi là người cầm bút, tôi muốn ghi lại cuộc sống và những diễn biến của thời cuộc, còn độc giả sẽ là người phán xét.

Rồi họ nói về truyện ngắn: ”20 giờ ở bệnh viện” của tôi, là một đánh giá quá đáng về ngành y tế Việt Nam, là sự cố chấp, cầu toàn. Họ nói ở đâu, thời nào cũng có cái tốt cái xấu, không nên chỉ nhìn vào cái xấu để chụp mũ, áp đặt.

Tôi không tranh luận, cũng vì lý do trên nhưng trong lòng tôi cũng biết rằng cái thiện, cái ác, cái xấu, cái tốt song song tồn tại ở bất cứ đâu nhưng đâu là cái bản chất, cái phổ biến và nhiệm vụ của những người có lương tri là tuyên chiến với cái ác, cái xấu