[Tiếp theo kỳ 2]

Ở quốc gia nào cũng vậy, trí thức luôn luôn là lực lượng lãnh đạo xã hội. Các ông bà trí thức Miền Nam, nói xin lỗi, là những nhà trí thức dở hơi, bắt chước trí thức Phương Tây ra cái điều “khuynh tả” để được đánh giá là trí thức, mà không ý thức rằng Đất Nước đang chiến đấu tự vệ chống lại một phía xem “trí thức là cục phân”. Là quân nhân, bọn chúng em mới thực sự chống chiến tranh, mong muốn hòa bình hơn ai hết, vì chiến tranh càng kéo dài thì nguy cơ tử vong càng cao. Thử hỏi là con người, ai không tha thiết sự sống? Những phong trào đòi hòa bình mà chỉ lên án một phía như thầy tu Nhất Hạnh, ni sư Huỳnh Liên hoặc thầy tu Nguyễn Ngọc Lan, nếu không phải là Cộng sản thì cũng là công cụ của kẻ thù. Mỗi ngày hàng trăm chiến sĩ bỏ mình để bảo vệ mấy ông bà trí thức nhởn nhơ ở thành phố. Những hạng người như nhà báo Phạm Xuân Ẩn, Ngô Công Đức, Hồ Ngọc Nhuận, Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng Hạ viện Đinh văn Đệ, Tướng Nguyễn Hữu Hạnh là một bầy ngu xuẩn. Họ được hưởng đặc quyền, đặc lợi của Miền Nam lại bí mật khuôn phò kẻ địch để cuối đời như Phạm Xuân Ẩn trối trăn với vợ con đừng chôn xác ông ta gần mấy cái mả cộng sản! Thầy tu Nguyễn Ngọc Lan lẻn ra bưng tư thông với Trần Bạch Đằng trong khi binh lính Việt Nam Cộng Hòa đang đổ máu để giữ từng tấc đất, mà chính phủ vẫn để yên thì Miền Nam phải mất thôi! Chẳng phải là người háo sát, em nghĩ bất cứ ở đâu trên thế giới, kẻ tư thông với địch trong thời chiến đều phải chịu tội tử hình.

Nếu không nhờ Mỹ đưa ông Diệm về cố thủ Miền Nam thì cả nước đã rơi vào tay cộng sản từ năm 1956 rồi. Các chú tiểu làm sao lên đến chức Thượng tọa để mà tranh đấu? Bằng cớ là thầy chùa Trí Quang – người làm lung lay nước Mỹ – nằm im thin thít từ năm 1975 cho đến nay. Những cậu học trò nhà quê xuất thân trường làng làm sao được gửi đi học ở các nước Phương Tây để khi về nước bày đặt khoác bộ mặt trí thức phản chiến? Trong thời kỳ đánh đuổi thực dân Pháp giành độc lập, những thanh niên yêu nước như anh bỏ trường, bỏ lớp lên đường kháng chiến rồi tuyên thệ vào đảng cộng sản vì không hiểu sự tàn ác, bất nhân của cái chủ nghĩa ấy. Nhưng sau 1954, những thanh niên Miền Nam như Hoàng Phủ Ngọc Tường, Huỳnh Tấn Mẫm … có học thì phải biết Cộng sản Miền Bắc đày đọa trí thức cỡ nào chứ! Họ cứ khoe đọc sách Pháp, sách Mỹ nên có tư tưởng cấp tiến như Jean-Paul Sartre, như Bertrand Russell. Tại sao không cầm cuốn “Trăm Hoa Đua Nở trên Đất Bắc” của Cụ Hoàng văn Chí mà đọc để biết bao nhiêu công thần đã hiến trọn tuổi thanh xuân cho đảng cộng sản như Nguyễn Hữu Đang, Phùng Quán, Trần Dần còn bị dở sống dở chết trong lao tù thì cái thứ theo đuôi hít bả mía cộng sản coi ra gì? Kỳ thật đám trí thức loại ấy là một bọn ngu dốt vô cùng. Tại sao họ không nhìn thấy một nhạc sĩ chuyên sáng tác những bài ca “phản chiến” như Trịnh Công Sơn được Miền Nam đãi ngộ, mà nhạc của anh ta thì bị Miền Bắc cấm hát? Họ viện cớ chống chiến tranh vì Mỹ đem bom đạn cày nát ruộng vườn Việt Nam. Tại sao họ không biết đặt câu hỏi ai là thủ phạm gây nên cuộc chiến tranh này? Tại sao những nhà trí thức, nhà tu hành theo đuôi cộng sản không hề lên án hàng vạn quân chính quy cộng sản xâm nhập phá hoại Miền Nam hay lên án sự tàn sát của cộng sản hồi Tết Mậu Thân năm 1968? Nếu Mỹ không ném bom xuống quân Bắc Hàn, thì Nam Hàn có được sự tự do, thịnh vưởng như ngày hôm nay không? Hay là đói meo như Bắc Hàn, dùng món võ “cào đầu ăn vạ” để xin viện trợ?

Em từng vận chuyển nhiều cán binh trẻ cộng sản ở Miền Nam và ở Miền Bắc vào, em hỏi họ tại vì sao theo cộng sản. Cán binh Miền Nam nói chúng em ở vùng quê mất an ninh, bị cộng sản bắt lính mà không theo thì bị chúng giết; nhưng đi lính cộng sản nhỡ bị Cộng Hòa bắt thì cùng lắm bị tù vài năm thôi. Cán binh Miền Bắc thì nói chúng em tình nguyện đi B, tức là vào Nam, để gia đình có miếng ăn, bản thân chúng em thì được Bộ Đội nuôi ăn, phát áo quần. Tình cảnh khốn khổ đó, thanh niên ở vùng mất an ninh trong Nam, thiếu ăn ở ngoài Bắc theo cộng sản là điều dễ chấp nhận. Học sinh, sinh viên ở thành phố Miền Nam được chính quyền bảo vệ an ninh, sống no đủ mà chạy theo cộng sản là vì bị mấy bọn trí thức nửa mùa, sư sải, cha cố phản chiến “đểu” làm công cụ cho cộng sản viết sách viết báo nhồi sọ. Bây giờ những thứ “ăn cơm quốc gia, thờ ma cộng sản” đó bị thất sủng, một số tìm đường chạy ra biển thoát thân, sống an nhàn ở các nước tư bản tự do; một số làm bộ phản kháng, bất đồng chính kiến. Thử hỏi nếu được cộng sản tin dùng, liệu có phản kháng không? Thật là tội nghiệp cho người dân đen ít học phải hứng chịu tai họa cộng sản vì mấy “ngài” trí thức … tưởng bở cam tâm làm nội tuyến!

Một Miền Nam hưởng lạc tối đa, chia rẽ nát bấy như tương, tứ bề thọ địch, thù trong giặc ngoài thế mà Miền Bắc phải mất gần 20 năm mới “giải phóng” nổi thì có gì gọi là cuộc chiến thắng thần thánh? Có gì mà huyênh hoang “đỉnh cao trí tuệ loài người”?

Năm 1975 Miền Nam đã rơi vào tay Miền Bắc vì nạn chia rẽ, vì kẻ nội thù. Bây giờ cả nước Việt Nam sắp rơi vào tay Trung Cộng cũng sẽ vì nạn chia rẽ và kẻ nội thù. Kẻ nội xâm mà Nông Đức Mạnh, Phan văn Khải, Nguyễn Tấn Dũng đang than vãn đó chính là các quan chức tham nhũng khủng khiếp ngày nay. Em lo âu Đất Nước biến thành Giao Chỉ Quận, cho nên sau Đại Hội 10 của Đảng CSVN, em có viết bài “Cơ Hội Bằng Vàng” để vừa động viên, vừa cảnh tỉnh ba ông Nguyễn Minh Triết, Nguyễn Tấn Dũng và Nguyễn Phú Trọng.

Phạm Hồng Sơn - Hà Sĩ Phu (nguồn: Mạng Ý kiến Blog)

Đã có rất nhiều nhà trí thức như Hà Sĩ Phu, nhiều cách mạng lão thành như Tướng Trần Độ, giáo sư Hoàng Minh Chính … lên tiếng góp ý với Đảng để đưa Đất Nước đi lên, nhưng người thì bị tù đày, người thì bị tước thẻ Đảng, kẻ thì bị Đảng sai côn đồ dùng nước phân pha với mắm tôm tạt vào nhà. Em nghĩ, người cộng sản thờ chủ nghĩa Tam Vô (Vô Gia đình, Vô Tổ quốc, Vô Tôn giáo) mà đem những phương lược quốc kế dân sinh của các bậc đại trí giảng cho họ nghe là điều vô bổ. Vì vậy, em nói đến điều lợi cho bản thân họ thì may ra họ nghe lọt tai? Thứ nhất, em dùng chữ THỜI. Có lẽ vận bỉ của nước sắp qua, nên bỗng dưng có ba ông lãnh tụ ở vị trí cao nhất đều mang họ Nguyễn mà hai ông xuất thân từ Miền Nam. Dù là cộng sản, nhưng có thời gian ngồi trên ghế học đường Miền Nam, hấp thụ nền giáo dục khai phóng thì sẽ khá hơn thứ hoạn lợn, phu đồn điền cao su. Thứ hai, em dùng chữ HIẾU. Cách báo hiếu tốt nhất cho bậc sinh thành là đừng làm điều gì điếm nhục gia phong, mà phải làm vẻ vang dòng họ. Cha mẹ của họ đặt tên cho con là Minh Triết, Tấn Dũng, Phú Trọng tức là kỳ vọng ở con cái mình nếu gặp may leo lên được đỉnh cao quyền lực thì cố gằng làm điều gì lợi ích cho quốc dân để lưu danh thiên cổ. Chẳng lẽ Minh Triết lại cứ bám riết vào tà thuyết cộng sản? Chẳng lẽ Tấn Dũng lại là kẻ hèn hạ nói dối? Chẳng lẽ Phú Trọng cứ bắt dân ôm riết lấy khố rách áo ôm vô sản? Thứ ba, em dùng chữ DANH. Họ đang ngồi trên của cải “tiền rừng bạc biển”, ở nhà cao cửa rộng, quyền hành tuyệt đối muốn cho ai sống là người đó sống, muốn cho ai chết là người đó chết, nhưng họ bị cả nước khinh bỉ vì cái tội dối trá, lừa đảo, nói một đường làm một nẻo. Em khuyên họ rằng thời kỳ ở bờ sống bụi, rúc ổ chui hang đã qua rồi. Nay đã biết thắt cà vạt, mặc áo cổ cồn, cầm nĩa cầm thìa, dao khi ăn uống, giao lưu với thế giới văn minh, được bắt tay Quốc trưởng, Vua chúa thì hãy tập sống cho ra con người tử tế để đừng làm nhục tổ tiên họ. Hãy cố chữa căn bệnh nói dối leo lẻo, túi đã đầy thì nên ngưng các vụ ăn cắp đi – vì chết thì không thể mang theo – là sẽ được nhân dân yêu kính. Anh Việt thấy không? Em toàn “kiến nghị” những điều lợi ích cho bản thân họ nhưng họ trót giống như người nghiện ma túy, không có thuốc phiện, thuốc lắc là không sống được! Không dối trá, không lừa đảo là họ không sống nổi!

Khi xem truyền hình thấy Nguyễn Minh Triết, Nguyễn Tấn Dũng cười toe toét bên cạnh Tổng thống George W. Bush, em khấp khởi mừng, nên viết bài “Chọn Bạn Mà Chơi”. Các Cụ nhà ta đã dạy: “Học thày không tày học bạn”. Phương Tây cũng có câu: “Anh hãy cho tôi biết bạn anh là ai, tôi sẽ đánh giá anh là hạng người nào”. Chơi với phường đá cá lăn dưa, tráo trở, lừa thày phản bạn thì khó trở thành người có nhân cách được. Chọn Trung Cộng làm bạn là ngu, bạn cái quái gì mà hơi bất bình một tí thì đòi bợp tai đá đít, dạy cho bài học chết hàng vạn người, nhưng sao cứ cắm đầu cắm cổ mà chơi? Nay kẻ thù truyền kiếp lấn chiếm đất đai của tổ tiên mà hạ lệnh cho Công An đánh đập, bỏ tù dân phản đối là quân bán nước, là phản quốc. Hãy trông gương Đại Hàn mang ơn cứu tử của Mỹ mà vẫn biểu tình chống chính phủ nhập cảng thịt bò của Mỹ cũng không bị Mỹ trả đũa. Chơi với Mỹ, ít ra sẽ học được vài ba bài học về đường lối cai trị của người cầm quyền. Ví dụ học cách đoàn kết nhân dân của Tổng thống Abraham Lincoln sau cuộc nội chiến Bắc Nam. Học cách của Tổng thống Bill Clinton công khai xin lỗi và đền bù cho người Mỹ gốc Nhật bị lùa vào trại tập trung khi có cuộc chiến giữa Hoa Kỳ – Nhật Bản. Chỉ cần áp dụng hai bài học kể trên là cũng đủ khiến cho bộ mặt Việt Nam khác hẳn. “Con đừng học thói gian ngoa, họ hàng ghét bỏ người ta chê cười” là lời dạy của những Bà Mẹ Việt Nam cho mọi đứa con khi mới học nói, mà chẳng ông lãnh đạo nào nghe.

Ở cạnh một nước luôn luôn nuôi giấc mộng bá quyền, xâm chiếm lân bang làm chư hầu, Việt Nam bắt tay làm bạn đồng minh với Mỹ là đúng rồi, giống như trước kia Miền Nam phải bắt tay với Mỹ để ngăn chặn làn sóng đỏ từ Miền Bắc thôi. Nhưng hãy lấy gương Miền Nam mà làm bài học. Nghĩa là phải tự tỏ ra xứng đáng, đừng ỷ lại có bạn bên cạnh rồi tha hồ ăn cắp, đục khoét tài nguyên quốc gia, chia rẽ nội bộ. Đừng thấy Mỹ bỏ Miền Nam mà sợ hãi nửa tin nửa ngờ. Mỹ đâu có bỏ Nhật Bản, Tây Đức, Nam Hàn?  Đọc mấy bài của các ông Tướng cộng sản viết trong cuốn kỷ yếu đánh dấu 60 thành lập Quân Đội Nhân Dân, em thấy họ nói Mỹ vẫn là kẻ thù nguy hiểm số 1, điều đó chứng tỏ các ông Tướng cộng sản chẳng có hiểu biết gì cả. Có lẽ mấy ông Tướng đó nghĩ rằng đi với Mỹ thì giữ được nước nhưng mất Đảng, nên sợ hãi? Lãnh đạo cộng sản chỉ nơp nớp sợ mất Đảng hơn mất Nước, thành thử họ đàn áp nhân dân phản đối Trung Cộng chiếm Hoàng Sa, Trường Sa cũng đúng thôi!

Nguyễn Tấn Dũng lên truyền hình tuyên bố: “Tôi yêu thích nhất là sự chân thật, tôi ghét nhất là sự dối trá”. Thế mà ông ta cứ theo thói của người tiền nhiệm Phan văn Khải chối bay chối biến ở Việt Nam không có tù chính trị vì bất đồng chính kiến, khi bị thế giới nêu lên vấn đề nhân quyền. Cam kết diệt tham nhũng thì bỏ tù nhà báo tố tham nhũng. Thật là trơ trẽn hết chỗ nói. Còn Nguyễn Minh Triết thì dở giọng đạo đức giả bằng cái câu: “Người ta sinh ra ở đời là để mà yêu thương; chứ không phải để mà thù hận”. Sau đó lại nói: “Dù ai có nói ngả nói nghiêng, dù ai có muốn bỏ điều 4 Hiến pháp gì đó thì không có chuyện đó. Bỏ cái đó đồng nghĩa với chúng ta tuyên bố tự sát...”.  Động cơ đấu tranh của cộng sản là hận thù giai cấp, mà cứ giữ Điều 4 thì còn chỗ nào để yêu thương?

Tưởng đâu hai anh chàng gốc Miền Nam từng ngồi học trên ghế nhà trường Miền Nam thì khá hơn. Nhưng bản chất “nói dối” đã ăn sâu vào não bộ quan chức cộng sản  mất rồi, hết thuốc chữa! Từ ngày hai ông này lên cầm quyền, tình hình đàn áp dân đen càng tàn bạo hơn, ăn cắp hối lộ càng lộ liễu hơn, những vụ “xì-căn-đan” tồi bại xảy ra khắp năm Châu khiến ai còn chút lương tri cũng phải đỏ mặt, cau mày. Tham lam là thói xấu bẩm sinh của con người, nên Đức Phật dạy chúng sinh cố gắng diệt “Tham, Sân, Si” để làm nhẹ nghiệp chướng. Nói thì dễ, nhưng thực hành thì khó. Do đó các nước dân chủ chia ra tam quyền phân lập kiểm soát lẫn nhau, lại thêm một quyền thứ tư nữa, dù chẳng có quyền bỏ tù ai, nhưng các quan chức “tam quyền” đều phải sợ, đó là quyền tự do ngôn luận phản ảnh dư luận quần chúng. Quan chức Việt Nam ngồi xổm trên luật pháp, lại thêm độc quyền ngôn luận, do đó từ trên xuống dưới thi đua nhau ăn cắp, bao che cho nhau, chẳng ai sợ bị dư luận phanh phui. Người dân đen chỉ có nước è cổ ra chịu trận! Nói sẽ diệt trừ tham nhũng mà không cho phép tự do báo chí là nói dối.

Mới đây viên Đại sứ cộng sản ở Hoa Thịnh Đốn – Lê Công Phụng – trả lời đài BBC về vụ một người Mỹ gốc Việt – Cao Quang Ánh – mới đắc cử vào Hạ Viện Hoa Kỳ bằng một câu phơi bày cả ba căn tính cộng sản: thất học, ngu đần và lưu manh. Thất học mới nói Obama có là Tổng thống Hoa Kỳ đi nữa thì vẫn cứ là người Kenya. Luận điệu đó chứng tỏ óc kỳ thị mầu da, phát biểu như thế chẳng khác nào nói ông George Bush có là Tổng thống Hoa Kỳ đi nữa thì vẫn là người Ái Nhĩ Lan. Làm Đại sứ tại Hợp Chủng Quốc mà không hiểu nước Mỹ gồm nhiều sắc dân có nguồn gốc khác nhau là thất học. Ngu đần vì với câu trả lời đó là vô tình tố giác dù Nguyễn Minh Triết, Nguyễn Tấn Dũng có là Chủ tịch Nước, Thủ tướng đi nữa vẫn là quân ăn cắp, vì tiền lấy ở đâu ra mà hai ông giàu dữ dội đến thế?  Lưu manh vì cho rằng Dân biểu Cao Quang Ánh chê trách tình hình nhân quyền tồi tệ ở Việt là chống lại Tổ Quốc. Quan chức cao cấp cộng sản giống như con vẹt được nhồi nhét vào óc một loại bả đậu. Cái thứ người chủ trương “quốc tế vô sản” mà lại đem Tổ Quốc làm mộc che thân thì chỉ có mấy … anh Vẹm! Y hệt như Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh, khi một ký giả ngoại quốc hỏi, người ta đồn ông là con của ông Hồ Chí Minh phải không? Tổng Mạnh đã hỗn láo, nham nhở trả lời: “Ở nước Việt Nam, ai chẳng là con cái Bác Hồ?” Cậu trả lời đó vừa xấc láo vừa lưu manh để né tránh câu hỏi. Đúng là cha nào con nấy!

Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân đặc trách ngành giáo dục đề ra chỉ tiêu đào tạo 20 ngàn Tiến sĩ vào năm 2020. Giáo dục là nhằm đào tạo con người trên ba phương diện: Đức dục, Trí dục, Thể dục; chứ đâu phải trường dạy nghề. Bằng cấp cao mà mang thói bất lương cố hữu của tập đoàn thống trị hiện nay thì càng nguy cho xứ sở hơn nữa. Nhà văn Rabelais đã viết: “Science sans conscience, n’est que ruine de l’âme” (Học mà bất lương thì chỉ là sự hủy hoại tâm hồn). Em dám quả quyết nói với anh Việt rằng CSVN không thể nào cải tổ nền giáo dục được, khi mà người cầm quyền vẫn là tập đoàn lưu manh vô giáo dục. Xin giáo sư Hoàng Tụy đừng mất công bàn về vấn đề giáo dục dưới chế độ này.

Anh Việt kính mến,

ông Đặng văn Việt_9-2005-BaLê (nguồn: giaothongvantai.com.vn)

Đôi khi đọc lại cuốn tự truyện của anh, em không khỏi bùi ngùi, xót xa cho thân phận Con Hùm Xám. Về hưu, lương không đủ sống, anh bưng thúng bánh cam đi bán ở chợ trời, bị bọn Công An tuổi chỉ bằng cháu ngoại, cháu nội của anh rượt đuổi, vì có lệnh cấm bán hàng rong. Con Hùm Xám từng rượt đuổi quân binh Thực dân Pháp vắt giò lên cổ chạy để dựng lên cái Nhà Nước Xã Hội Chủ Nghĩa, nay Công An của cái Nhà Nước ấy rượt đuổi Con Hùm Xám về già chỉ vì cái tội “cải thiện” để sống qua ngày. Thật không còn nghịch cảnh nào trớ trêu hơn! Nhưng anh thuật lại bằng một giọng văn bình thản, chẳng chút ai oán thì em phục sự cam chịu của anh thiệt. Rồi anh kể chừng hai trăm sĩ quan cao cấp Pháp (có cả cấp Tướng) bị anh bắt làm tù binh thuở trước, bay sang Việt Nam làm tiệc mừng sinh nhật 80 của anh. Kẻ cựu thù còn có hành động đẹp với anh, trong khi đồng chí của anh rượt anh chạy trối chết! Anh Việt ơi! Có phải đấy là công lao “trồng người” của Bác Hồ vĩ đại để có một xã hội “quái đản” như ngày hôm nay? Tại sao một quân đội oai hùng từng đánh bại hai “đế quốc sừng sõ” mà không xuất hiện nổi một nhân vật đủ tài đủ trí dẹp tan cái đám tham quan ô lại này đi? Vì sao?

Năm 1998, chị Thiếu Anh gửi tặng em cuốn sách “Cụ Hoàng Nho Lâm” do người dân Diễn Châu biên tập và phát hành để tưởng nhớ ân đức Hoàng Giáp Đặng văn Thụy – Ông Nội chúng ta, mà con cháu thường gọi “Ông Tế” một cách cung kính. Em rất trân trọng cuốn sách và thỉnh thoảng mở ra đọc lại những mẩu giai thoại đáng cho mình lấy đó làm tấm gương noi theo. Sách gồm có 53 giai thoại. Em xin nhắc lại hai giai thoại có ý nghĩa thời đại sau đây:

Chuyện thứ nhất kể rằng có một viên tri huyện mới được triều đình bổ nhậm về Diễn Châu đích thân (tức không có lính theo hầu) đi chào Cụ Hoàng Nho Lâm đã về hưu. Đến một chỗ lội trên đường, quan tri huyện lúng túng chưa biết tính sao, bỗng trông thấy một ông già vác cuốc đi ngang, liền gọi ông già đến cõng quan vượt qua chỗ lội. Sau khi được ông già đặt xuống, quan huyện hỏi đường để đến ra mắt Cụ Hoàng Nho Lâm. Ông già lễ phép đáp: “Xin quan huyện đi theo tôi”. Đến nhà, ông già mời quan huyện ngồi chờ ở phòng khách, rồi vào phía sau, tắm rửa sạch sẽ, mặc quần áo chỉnh tề để ra chào quan huyện và nói: “Cụ Hoàng Nho Lâm là tôi đây”. Quan tri huyện sụp lạy, miệng cứ lắp bắp xin lỗi. Cụ Hoàng đưa tay đỡ quan tri huyện đứng dậy và nói: “Không sao! Không sao! Ta chỉ nhắc lần sau nhờ người cõng thì nhờ trai trẻ. Nhờ ông già cõng, không phải đạo, ông ạ!”.

Chuyện thứ hai kể rằng Ông Tế thường cải trang thành một nông dân quê mùa chống gậy đi thăm các con đang làm quan ở các nơi. Ông không vào ngay sảnh đường hay tư thất của con, mà đi tìm những nhà dân nghèo xin tá túc qua đêm. Ông hỏi chủ nhà về cách cai trị của quan đầu tỉnh ra sao, hà hiếp dân hay thương yêu dân. Buổi sáng, ông Tế thức dậy sớm, lấy quần áo tươm tất ra mặc. Chủ nhà ngạc nhiên hỏi ông Tế đi đâu sớm. Ông đáp: “Tôi vào trong phủ thăm con”. Chủ nhà lại hỏi: “Con Cụ là ai trong phủ?” Ông trả lời: “Là quan phủ ấy mà!” Chủ nhà bỗng như sợ hãi, nhưng rồi cũng định thần lại được, hỏi tiếp: “Đi thăm quan phủ, sao cụ không đi cáng hay đi xe…?” Ông mình trả lời: “Có đi như thế này mới được ngắm phong cảnh núi sông, biết được phong thổ, nhân tình. Vả lại cũng mới có điều kiện để tìm hiểu con cái mình. Nếu nó khá thì tôi đến thăm. Nếu nó hư thì tôi quay trở về, không thèm nhìn mặt nó nữa”.

Cuốn sách “Cụ Hoàng Nho Lâm” do một thày giáo tên là Nguyễn Nghĩa Nguyên ở Diễn Châu tự ý sưu tầm những tích truyện về Ông mình và viết ra để sung vào tủ sách “Tinh Hoa Trích Diễm”. Ông Nguyên là một nhân vật có thật; không liên quan đến họ Đặng ta thì không hư cấu “huyền thoại” để đề cao Ông mình. Có lẽ dân Diễn Châu muốn dùng những giai thoại về Ông Tế để răn những quan chức bây giờ? Em muốn hỏi anh Việt tại sao trong thời đại phong kiến thối nát lại có những ông quan dạy con cái như Ông mình? Tại sao trong thời đại Hồ Chí Minh với chủ trương “Bài Phong, Phản Đế, Đả Thực” thì đẻ ra một bầy quan chức từ trên xuống dưới đều rặt một phường ăn cắp, tham nhũng, hối lộ? Người xưa nói “gieo gì gặt nấy” là đúng, phải không anh? Lừa đảo, dối trá thì đẻ ra lừa đảo, dối trá!

(còn tiếp)